Zmiana imienia i nazwiska

Zmian imienia i nazwiska

Przedstawiam Państwu kilka informacji jak i kiedy można zmienić imię i nazwisko. Zainteresowałam się tym tematem czytając fora internetowe i posty na grupach portali społecznościowych z pytaniami czy można zmienić nazwisko dziecka, co jest potrzebne do zmiany nazwiska, gdzie należy się udać. Omówię procedurę zmiany imienia i nazwiska, a przy okazji ustawę, która jest jedną z ustaw regulujących działanie organów administracji publicznej i kilka cech prawa administracyjnego.

Po pierwsze prawo dokonania zmiany przysługuje obywatelowi polskiemu, bezpaństwowców (apatrydów) mieszkających w Polsce oraz cudzoziemcom ze statusem uchodźcy, ale im tylko gdy, występuje sytuacja zagrożenia prawa do życia, zdrowia, wolności i bezpieczeństwa osobistego. Zmiany można dokonać tylko z ważnych powodów, najczęstszym przykładem są sytuacje gdy imię lub nazwisko ośmiesza nas, nie używamy naszego obecnego imienia, nazwiska. Nie można ubiegać się o zmianę na nazwisko historyczne, wsławione w kulturze, chyba, że posiadamy członków rodziny o takim nazwisku. Nie możemy zostać w takim razie Piłsudskim, Słowackim, Wałęsom, chyba że w nasz wuj, kuzyn czy inny członek rodziny nazywa się Słowacki. Z zasady można mieć co najwyższej dwuczłonowe nazwisko i dwa imiona.

Ważne są przepisy dotyczące zmiany nazwiska dzieci. Jeśli dziecko ma 13 lat do zmiany wymagana jest jego zgoda. Jeśli rodzice nie mogą porozumieć się do zmiany nazwiska dziecka to każde z nich może pójść do sądu opiekuńczego o wyrażenia zgody. Dziecko musi wyrazić zgodę przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego lub pisemnie z podpisem notarialnie poświadczonym. Jeśli dziecko mieszka za granicą nie musi przyjeżdżać do Polski, może wyrazić zgodę za pośrednictwem konsula RP.

Zmiana nazwiska lub imienia następuję na wniosek, który składa się do wybranego kierownika urzędu stanu cywilnego. W imieniu dziecka wniosek składa przedstawiciel ustawowy dziecka. Wniosek musi zawierać dane wnioskodawcy, imię lub nazwisko, które chcemy mieć, adres do korespondencji, uzasadnienie i oświadczenie, że wcześniej nie składano wniosku. W przypadku dzieci dodatkowo wymagane jest wskazanie miejsca sporządzania aktu urodzenia dzieci. Gdy składa się wniosek osobiście trzeba przedstawić do wglądu dowód stwierdzający tożsamość.

Decyzję o zmianie imienia lub nazwiska wydaje kierownik urzędu stanu cywilnego (lub zastępca), która podlega natychmiastowemu wykonaniu. Nadzór nad decyzjami sprawują wojewodowie.

Jak widać cała procedura nie jest bardzo skomplikowana. W 2016 roku dokonano zamiany imienia 5 tysięcy razy, a nazwiska 40 tysięcy razy (Dane Ministerstwa Cyfryzacji). Przy zmianie nazwiska dziecka po rozwodzie rodziców istotne jest to czy oboje rodziców ma prawa rodzicielskie, jeśli tak to wymagana jest zgoda drugiego rodzica. W przypadku, gdy jeden rodzic jest pozbawiony praw rodzicielskich można dokonać zmiany nazwiska dziecka bez zgody tego rodzica.

Teraz coś dla studentów prawa, osób interesujących się prawem administracyjnym. Ustawa o zmianie imienia i nazwiska jest ustawą z zakresu prawa administracyjnego, zawierającą w większości normy prawa materialnego (art. 4, 7), ale zawiera także normy prawa procesowego (art. 12), prawa ustrojowego (art. 1). Można podać kilka cech prawa administracyjnego i przyporządkować im odpowiednie zapisy ustawy. Podstawową cechą prawa administracyjnego jest to, że reguluje stosunki między państwem, organami administracji publicznej a jednostką, obywatelem, tutaj możemy przywołać art. 1 i 2. Prawo administracyjne jest bezwzględnie obowiązujące (ius cogens), czyli nie tylko jest powszechnie obowiązujące, ale przede wszystkim normy jednostronnie ustalają zachowanie adresatów norm, nie mogą być zmieniane wolą stron, to je odróżnia od prawa prywatnego, cywilnego. Przepisy ustawy upoważniają do władztwa określone podmioty, w tym przypadku kierownika urzędu stanu cywilnego (art. 12). Prawo administracyjne jest niesporne, czyli między obywatelem a organem nie ma sporu o prawo, tu nie ma wygranych, przegranych, są określone procedury ubiegania się o zmianę nazwiska i jeśli obywatel, wniosek spełnia wszystkie wymogi to urzędnik, organ musi wydać decyzje pozytywną. W sposób bezpośredni lub pośredni określa sytuacje administracyjnoprawną jednostki. W przypadku zmiany nazwiska jest to sposób pośredni, tym pośrednikiem jest kierownik urzędu stanu cywilnego, który wydaje decyzje i na podstawie decyzji następuje zmiana imienia lub nazwiska, a nie z mocy samej ustawy, z mocy prawa.

Jak widać prawo administracyjne nie jest takie straszne. Jak zawsze link do obowiązującej wersji ustawy pod tekstem artykułu. Mam nadzieję, że pomogłam wszystkim osobom, które zastanawiają się jak zmienić nazwisko i czy jest to możliwe.

tekst ustawy o zmianie imienia i nazwiskawniosekzgoda

Ten wpis został opublikowany w kategorii Prawo dla ludzi i oznaczony tagami , , , , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *